Số hóa tài sản thực giúp phim ảnh Việt thoát cảnh thiếu vốn đầu tư

Trong bối cảnh Việt Nam đang nỗ lực từng bước xây dựng khung pháp lý cho thị trường tài sản số thì nhiều mô hình tài chính mới đã bắt đầu được đưa ra thảo luận sôi nổi. Tại buổi tọa đàm trực tuyến về chủ đề Trung tâm Tài chính quốc tế thành phố Hồ Chí Minh vừa qua, các chuyên gia đã cùng phân tích sâu về khả năng ứng dụng công nghệ chuỗi khối nhằm giải quyết bài toán nguồn vốn cho những dự án sáng tạo đầy tiềm năng. Chương trình ghi nhận sự tham gia của bà Nguyễn Trúc Vân từ cơ quan điều hành VIFC-HCMC cùng ông Võ Hoàng Hải đại diện Ngân hàng Nam Á cùng luật sư Phan Vũ Tuấn và ông Phạm Phước Nguyên.

Rào cản từ các phương thức huy động vốn truyền thống

Theo đánh giá thực tế từ các chuyên gia tham gia tọa đàm thì một trong những khó khăn lớn nhất của ngành điện ảnh và sáng tạo hiện nay nằm ở việc tài sản trí tuệ rất khó được chấp nhận làm tài sản bảo đảm.

Hệ thống ngân hàng truyền thống thường ưu tiên những loại tài sản hữu hình dễ định giá như bất động sản hay máy móc thiết bị và các doanh nghiệp có dòng tiền ổn định. Trong khi đó những giá trị vô hình bao gồm kịch bản phim hay bản quyền âm nhạc và thương hiệu cá nhân lại rất khó để xác định giá trị chính xác cũng như quản lý rủi ro về lâu dài.

Luật sư Phan Vũ Tuấn nhận định rằng đây chính là lý do khiến nhiều dự án nghệ thuật gặp bế tắc khi muốn tiếp cận nguồn vốn vay. Nếu một đạo diễn mang kịch bản phim đi thế chấp tại ngân hàng thì khả năng được phê duyệt là rất thấp vì thiếu các cơ sở bảo đảm vật chất. Tuy nhiên nếu các tài sản trí tuệ này được số hóa thông qua công nghệ hiện đại thì việc huy động vốn từ thị trường sẽ trở nên khả thi và linh hoạt hơn rất nhiều.

Giải pháp từ công nghệ token hóa tài sản thực

Sự ra đời của công nghệ blockchain mang đến một cách tiếp cận hoàn toàn khác biệt thông qua mô hình token hóa tài sản thực hay còn gọi là RWAs. Thay vì phải phụ thuộc hoàn toàn vào các tổ chức tín dụng hoặc những nhà sản xuất lớn thì quyền khai thác của một dự án phim có thể được chia nhỏ và phát hành dưới dạng tài sản điện tử cho nhà đầu tư.

Những người tham gia vào mô hình này sẽ nắm giữ một phần quyền lợi kinh tế gắn liền với dự án đó. Các quyền lợi này bao gồm doanh thu từ phòng vé hay bản quyền phát hành trên các nền tảng trực tuyến và nhiều nguồn thu tiềm năng khác trong tương lai.

Hình thức này không chỉ giúp các nhà làm phim giải tỏa cơn khát vốn mà còn tạo ra một cơ chế chia sẻ lợi ích công bằng giữa nhà sáng tạo và cộng đồng. Việc số hóa giúp các dự án tiếp cận được dòng tiền từ những nhà đầu tư nhỏ lẻ thay vì chỉ trông chờ vào một vài nguồn lực tài chính cố định như trước đây.

Bài học kinh nghiệm từ thị trường tài sản số thế giới

Trên thị trường quốc tế thì mô hình huy động vốn thông qua mã thông báo đã xuất hiện và gặt hái được những thành công nhất định trong lĩnh vực thể thao. Nhiều câu lạc bộ bóng đá danh tiếng toàn cầu như FC Barcelona hay Paris Saint-Germain đã phát hành mã thông báo dành riêng cho người hâm mộ để tăng cường sự tương tác và tạo thêm nguồn thu ngoài các phương thức truyền thống. Các dự án này cho phép người sở hữu tham gia vào một số hoạt động của đội bóng và đồng thời sở hữu một dạng tài sản có giá trị giao dịch thực tế trên các sàn điện tử.

Mặc dù mục tiêu ban đầu của các mã thông báo này là gắn kết cộng đồng nhưng mô hình này đã chứng minh rằng các tài sản gắn liền với thương hiệu hoàn toàn có thể được số hóa một cách hiệu quả. Điều này tạo tiền đề quan trọng để các lĩnh vực nghệ thuật khác như điện ảnh hay âm nhạc tại Việt Nam có thể học hỏi và áp dụng nhằm tìm kiếm nguồn lực phát triển mới.

Yêu cầu về hành lang pháp lý minh bạch tại Việt Nam

Dù tiềm năng mang lại là rất lớn nhưng các diễn giả cũng lưu ý rằng việc triển khai mã hóa tài sản cần phải đi kèm với một cơ chế quản lý rõ ràng. Việc xác định cụ thể quyền lợi kinh tế cũng như nghĩa vụ pháp lý và tính minh bạch của dòng tiền là những yếu tố then chốt để bảo vệ nhà đầu tư.

Nếu thiếu đi một hành lang pháp lý phù hợp thì rủi ro đối với người tham gia sẽ gia tăng và gây ảnh hưởng trực tiếp đến uy tín của toàn bộ dự án. Việc sớm hoàn thiện các quy định về tài sản số sẽ là đòn bẩy quan trọng để giúp ngành công nghiệp sáng tạo Việt Nam bứt phá mạnh mẽ hơn trong thời gian tới.